EGCG یا اپی کاتچین چیست و چه فواید و عوارضی دارد؟

اپی کاتچین یا اپی گالوکاتچین گالات (EGCG)، یک ترکیب منحصربه‌فرد گیاهی است که به دلیل اثر مثبت بالقوه‌ بر سلامت، توجه زیادی را به خود جلب کرده است. گفته می‌شود که اپی کاتچین موجب کاهش التهاب شده و به کاهش وزن، پیشگیری از بیماری‌های قلبی و مغزی کمک می‌کند. این مقاله، به‌مرور و ارزیابی اپی گالوکاتچین گالات، از جمله مزایای آن برای سلامت و اثرات جانبی احتمالی آن، می‌پردازد.

EGCG یا اپی کاتچین چیست؟

EGCG که رسماً موسوم به اپی گالوکاتچین است، نوعی ترکیب مبتنی بر گیاه به نام کاتچین می‌باشد. کاتچین‌ها، را می‌توان در گروه بزرگ‌تری از ترکیبات گیاهی به نام پلی فنول‌ ها، دسته‌بندی کرد.

EGCG و سایر کاتچین‌های مربوطه، به‌عنوان آنتی‌اکسیدان‌های قوی عمل کرده و در برابر آسیب سلولی ناشی از رادیکال‌های آزاد، حفاظت به عمل می‌آورند.

رادیکال‌های آزاد، ذرات به‌شدت واکنش‌پذیر هستند که در بدن شما تشکیل‌شده و هنگامی‌که تعداد آن‌ها بسیار زیاد باشد می‌توانند به سلول‌های بدنتان آسیب وارد کنند. خوردن غذاهای سرشار از آنتی‌اکسیدان‌هایی مثل کاتچین‌ها می‌تواند به محدودسازی آسیب رادیکال آزاد کمک کند.

به‌علاوه، تحقیقات نشان می‌دهند که کاتچین هایی نظیر EGCG می‌توانند التهاب را کاهش داده و از بروز بیماری‌های مزمن خاص ازجمله بیماری قلبی، دیابت و برخی از سرطان‌ها، پیشگیری کنند. EGCG به‌طور طبیعی در غذاهای گیاهی مختلف وجود دارد و درعین‌حال به‌صورت مکمل غذایی قابل‌دسترس بوده و در فرم عصاره به فروش می‌رسد.

خلاصه

EGCG، نوعی ترکیب گیاهی موسوم به کاتچین است. تحقیقات نشان می‌دهند که کاتچین هایی نظیر EGCG در حفاظت از سلول‌های شما در برابر آسیب و پیشگیری از آن، نقش دارند.

EGCG که به‌طور طبیعی در غذاهای مختلف یافت می‌شود، احتمالاً به دلیل نقش خود به‌عنوان ترکیب فعال اصلی در چای سبز، مشهور و شناخته شده است.  در حقیقت، مزایای مختلف نوشیدن چای سبز برای سلامتی، معمولاً به محتوای EGCG آن نسبت داده می‌شود.

منابع اپی کاتچین

اگرچه اپی کاتچین غالباً در چای سبز یافت می‌شود، ولی درعین‌حال به مقدار کم در سایر مواد غذایی ازجمله وارد زیر (3) وجود دارد:

شراب قرمز، شکلات سیاه، حبوبات و بیشتر میوه‌ها، چند نمونه از مواد غذایی هستند که دارای دوز بالایی از کاتچین های ارتقاء دهنده‌ی سلامت می‌باشند.

گرچه EGCG، شناخته‌شده‌ترین و قوی‌ترین کاتچین است، سایر انواع، نظیر اپی کاتچین، اپی گالوکاتچین و اپی کاتچین-3-گالات، مزایای مشابهی دارند. به‌علاوه، بسیاری از آن‌ها به‌طور وسیعی در مواد غذایی، موجود هستند.

فواید اپی کاتچین

مطالعات آزمایشگاهی، مطالعات حیوانی و تعداد کمی از مطالعات انسانی نشان می‌دهند که EGCG مزایای متعددی را برای سلامت دارد از جمله کاهش التهاب، کاهش وزن و بهبود سلامت مغز و قلب. درنهایت این‌که، تحقیقات بیشتری به‌منظور درک بهتر شیوه‌ی استفاده از EGCG به‌عنوان یک ابزار پیشگیری یا درمان بیماری لازم است، اگرچه داده‌های فعلی نیز مفید و نویدبخش هستند.

اثرات آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی

عمده‌ی اهمیت و آوازه‌ی EGCG، به دلیل ظرفیت آنتی‌اکسیدانی قوی و پتانسیل آن به‌منظور کاهش استرس (تنش) و التهاب است. رادیکال‌های آزاد، ذرات به‌شدت واکنش‌پذیر هستند که می‌توانند منجر به بروز آسیب به سلول‌ها شوند. تولید بیش‌ازحد رادیکال‌های آزاد منجر به تنش اکسیداتیو می‌شود. EGCG، به‌عنوان یک آنتی‌اکسیدان، از سلول‌های شما در برابر آسیب ناشی از تنش اکسیداتیو حفاظت به عمل آورده و فعالیت مواد شیمیایی پیش التهابی تولیدشده در بدن نظیر فاکتور نکروز توموری الفا (TNF-alpha)  را مهار می‌کند.

استرس و التهاب، منجر به بروز طیف وسیعی از بیماری‌های مزمن ازجمله سرطان، دیابت و بیماری‌های قلبی می‌شوند. بنابراین، اثرات ضدالتهابی و آنتی‌اکسیدانی EGCG، به‌عنوان یکی از دلایل اصلی کاربرد گسترده‌ی آن در پیشگیری از بیماری محسوب می‌شوند.

اپی کاتچین سلامت قلب

تحقیقات، نشان می‌دهند که اپی کاتچین در چای سبز، از طریق کاهش فشارخون، کلسترول و انباشت پلاک در عروق خونی- که همه‌ی این موارد از فاکتورهای خطر اصلی برای بیماری قلب هستند- به سلامت قلب کمک می‌کند.

در یک مطالعه‌ی هشت‌هفته‌ای بر روی 33 نفر، مصرف 250 میلی‌گرم عصاره‌ی چای سبز حاوی EGCG منجر به کاهش معنی‌دار 4.5 درصدی کلسترول (بد) LDL شد. یک مطالعه‌ی مجزا روی 56 نفر، کاهش معنی‌دار فشارخون، کلسترول و نشانگرهای التهابی را در افراد مصرف‌کننده‌ی دوز روزانه‌ی 379 میلی‌گرم عصاره‌ی چای سبز در طی 3 ماه نشان داد.اگرچه این نتایج امیدوار کننده هستند، بااین‌حال تحقیقات بیشتری برای درک بهتر شیوه‌ی کاهش خطر بیماری قلبی توسط EGCG لازم است.

اپی کاتچین چای سبز و کاهش وزن

همچنین، EGCG در صورتی‌که به همراه کافئین موجود در چای سبز مصرف شود، می‌تواند موجب تسریع کاهش وزن شود. اگرچه اکثر مطالعات مربوط به تأثیر EGCG روی وزن، نتایج متناقضی را گزارش کرده‌اند، با این‌حال برخی از مطالعات مشاهداتی بلندمدت، خاطر نشان ساخته‌اند که مصرف 2 فنجان 14.7 اونس یا 434 میلی‌گرم) چای سبز در هر روز موجب کاهش چربی و وزن بدن می‌شود.

مطالعات انسانی دیگر، مجموعاً به این نتیجه رسیده‌اند که مصرف 100-460 میلی‌گرم EGCG به همراه 80-300 میلی‌گرم کافئین به مدت حداقل 12 هفته با کاهش معنی‌دار وزن و چربی بدن همراه است. با این‌حال، هنوز تغییرات در وزن یا ترکیب بدن با مصرف EGCG بدون کافئین، به‌طور پیوسته مشاهده نشده است.

سلامت مغز

تحقیقات اولیه حاکی از آن هستند که EGCG در چای سبز در بهبود کارکرد سلول های نورولوژیک (عصبی) و پیشگیری از بیماری‌های مغزی دژنراتیو (تحلیل برنده)، نقش دارد. در برخی مطالعات، تزریق EGCG به‌طور معنی‌داری موجب بهبود التهاب و نیز بازیابی و ترمیم سلول‌های عصبی در موش‌های مبتلا به آسیب‌های نخاعی شد.

به‌علاوه، چندین مطالعه‌ی مشاهداتی در انسان، رابطه‌ای را بین مصرف بالای چای سبز و کاهش خطر زوال عقلی مرتبط با سن و نیز بیماری آلزایمر و پارکینسون، یافته‌اند. با این‌حال، داده‌های موجود، متناقض هستند.

به‌علاوه، مشخص نیست که آیا EGCG به‌طور اخص یا سایر ترکیبات شیمیایی چای سبز چنین تاثیراتی را دارد یا خیر. تحقیقات بیشتری به‌منظور درک بهتر این‌که آیا EGCG می‌تواند به‌طور مؤثر از بیماری‌های دژنراتیو مغز در انسان پیشگیری به عمل آورده و یا آن‌ها را درمان کند، لازم است.

میزان مصرف و اثرات جانبی احتمالی

اگرچه EGCG به مدت چندین دهه مورد مطالعه قرار گرفته است، اثرات فیزیکی آن‌ها کاملاً متغیر و متنوع است. برخی کارشناسان و متخصصان بر این باورند که این بدین دلیل است که EGCG به آسانی در حضور اکسیژن تجزیه می‌شود و بسیاری از افراد، به‌طور کارامد و مؤثر قادر به جذب آن در دستگاه گوارش نمی‌باشند.

دلیل این موضوع به‌طور کامل درک نشده است، ولی احتمالاً بدین دلیل است که مقدار زیادی از EGCG، سریعاً از روده‌ی کوچک عبور کرده و در نهایت توسط باکتری‌های موجود در روده‌ی بزرگ، تجزیه می‌شوند. این موضوع باعث شده تا تجویز دوز های اختصاصی و خاص، سخت‌تر شود.

یک فنجان (8 اونس یا 250 میلی لیتر) چای سبز دم کرده، معمولاً حاوی حدود 50-100 میلی‌گرم EGCG است. دوزهای مورد استفاده در مطالعات علمی، اغلب بالاتر هستند، با این‌حال، در خصوص مقادیر دقیق دوزها، اختلاف نظر وجود دارد.

مصرف روزانه‌ی برابر 800 ≥ میلی‌گرم ECCG در روز موجب افزایش سطوح ترانس آمیناز خون، که شاخص آسیب به کبد است، می‌شود. یک گروه از محققان سطح مصرف ایمن 338 میلی‌گرم ECCG را در هر روز در صورت مصرف به شکل فرم مکمل جامد، پیشنهاد کرده‌اند.

عوارض مصرف اپی کاتچین

لازم به ذکر است که ECCG 100 درصد ایمن یا بدون ریسک نیست. در حقیقت، مکمل‌های ECCG با اثرات جانبی جدی نظیر موارد زیر همراه هستند:

برخی کارشناسان، استدلال کرده‌اند که این اثرات منفی ممکن است به دلیل آلودگی مکمل‌ها به مواد سمی باشد نه به دلیل خود EGCG، ولی با این‌ وجود، در صورتی‌که این مکمل را مصرف می‌کنید باید بسیار محتاط باشید. در صورتی‌که فرد باردار است، مصرف دوز های مکمل EGCG توصیه نمی‌شود زیرا این باعث اختلال در متابولیسم اسیدفولیک– که یک ویتامین B ضروری برای رشد و نمو جنین است- می‌شود و درنهایت، خطر نقص مادرزادی نظیر مهره‌شکاف (اسپینا بیفیدا) را افزایش می‌دهد.

این موضوع مشخص نیست که آیا مکمل‌های EGCG برای زنان شیرده ایمن است یا خیر، بنابراین بهترین کار، تا زمان انجام تحقیقات بیشتر، اجتناب از مصرف این مکمل‌ها است. همچنین EGCG ممکن است منجر به اختلال و تداخل در جذب برخی از داروهای تجویزشده توسط پزشک ازجمله انواع خاص داروهای کاهنده‌ی کلسترول و داروهای ضد روان‌پریشی شود. به‌منظور اطمینان از ایمنی، همواره با پزشک خانواده، قبل از شروع مصرف مکمل غذایی جدید، مشورت کنید.

خلاصه

در حال حاضر، هیچ گونه توصیه‌ی دوز مصرفی مشخص و دقیقی برای EGCG وجود ندارد، اگرچه دوز مصرفی 800 میلی‌گرم در روز به مدت بیش از 4 هفته به‌طور ایمن در مطالعات استفاده شده است. مکمل‌های EGCG دارای اثرات جانبی جدی بوده و ممکن است باعث تداخل در جذب دارو شوند.

سخن آخر

EGCG، یک ترکیب قوی می‌باشد که از طریق کاهش التهاب، کمک به کاهش وزن و پیشگیری از بیماری‌های مزمن، برای سلامتی، مفید است. بیشترین میزان اپی کاتچین در چای سبز وجود دارد، ولی در سایر غذاهای گیاهی نیز یافت می‌شود. درصورتی‌که EGCG به‌صورت مکمل مصرف شود، دارای برخی اثرات جانبی جدی خواهد بود. ایمن‌ترین شیوه برای اطمینان از مناسب بودن این مکمل برای شما، مشاوره با پزشک قبل از افزودن EGCG به رژیم غذایی است.

تهیه و ترجمه: elmevarzesh.com