آشنایی با حرکات مفصل آرنج و عضلات درگیر

ساختار مفصلی

مفصل آرنج از استخوان های بازو و دو زند زیرین و زبرین تشکیل گردیده است. دو مفصل در این محل قرار دارد، یکی مفصل بین سر انتهای استخوان بازو و زند زبرین که از نوع کروی است ولی به علت اتصال به زند زیرین که انتهای آن با استخوان بازو مفصل قرقره ای می سازد قادر به حرکت آبداکشن و آداکشن حول محور ساجیتال نبوده ولی می تواند حول محور فرونتال و به همراه زند زیرین حرکات فلکشن و اکستنشن را انجام دهد.

زند زبرین حول محور ورتیکال قادر به حرکت بوده و با وجود مفاصل ساعد که از نوع استوانه ای بوده حرکات سوپینیشن و پرونیشن را انجام دهد. در واقع در مفاصل منطقه آرنج سه مفصل قرقره ای ( بین زند زیرین و بازو) کروی ( بین زند زبرین و بازو ) و استوانه ای ( بین دو زند زیرین و زبرین) را میتوان مشاهده کرد.

لیگامنت های نگهدارنده مفصل آرنج

لیگامن های نگه دارنده مفصل آرنج عبارتند از : لیگامنت حلقوی، لیگامنت جانبی زند اسفلی و لیگامنت جانبی زند اعلایی و لیگامنت بین دو استخوان زند اعلا و زند اسفل وجود دارد که نگهدارنده استخوان ها به یکدیگر می باشند.

حرکات مفصل آرنج عبارت‌اند از:

حركات آرنج حول دو محور افقی عرضی و عمودی صورت می گيرد. حركات خم‎شدن و بازشدن حول محور عرضی و در مفصل لولايی مابين استخوان بازو و زند زيرين
حركات چرخش خارجی و داخلی ساعد حول محور عمودی و در مفصل استوانه‌ای (ما بين زند زبرين و زيرين) انجام می‎شود. مفصل كروی مابين استخوان بازو و زند زبرين امكان حركات چرخشي ساعد را فراهم می آورد.
  وجود زايده آرنجی مفصل آرنج را با محدوديت دامنه حركتی هايپراكستنشن روبه‎رو می كند .

1 -خم‎شدن، نزديک شدن ساعد به بازو.
2-بازشدن، برگشت عضو از فلكشن، تا رسيدن به حالت اوليه، چنانچه حركت ادامه پيدا كند. فرا بازشدن ناميده خواهد شد.

3 -گردش به بيرون (سوپي نيشن). یا چرخش خارجی ساعد، آرنج در حالت خم‎شدن باشدكف دست رو به بالا قرار می گيرد.
4 – چرخش داخلي ساعد (پرونيشن). در حالت خم‎شدن آرنج، پشت دست رو به بالا قرار می گيرد .
مبنای مطالعه حركات مفصل آرنج حالت ايستادن آناتوميک است.

عضلات خم کننده آرنج

چهار عضله دو سر بازويی، بازويی قدامی، برون گرداننده دراز، (بازويی زند اعلايی) و درون گرداننده مدور باعث حركت خم‎شدن آرنج مي‌شوند.

بازويی قدامی
 در زير عضله دو سر بازويی قرار دارد.
سرثابت:  2/1   پايينی و قدامي استخوان بازو سرمتحرک: سطح پايينی زايده منقاری زند زيرين
 عملكرد : فلكشن آرنج

بازويی زند اعلايی

در سطح خارجی زند زبرين قرار گرفته است،
سرثابت: یک سوم  تحتانی و خارجی استخوان بازو
سر متحرک : سطح خارجی زايده نيزه‌ای زند زبرين.
 بهترين وضعيت حركتی آن زمانی است كه آرنج در حالت خنثی (بين گردش بيرونی، چرخش داخلی و خارجی) باشد.
عملكرد : در فلكشن آرنج از حالت گردش بيرونی و چرخش داخلی و خارجی ضعيف است.

عضله دو سر بازويی
 سر كوتاه آن باعث حركت خم‎شدن آرنج مي‌شود. قوی ترين عمل آن فلكشن آرنج است

عضله درون گرداننده مدور
    اين عضله در حركت فلكشن آرنج دخالت دارد و در گروه عضلات عامل چرخش داخلی ساعد توضيح داده خواهد شد.

عضلات بازكننده آرنج

بازشدن آرنج به كمک عضلات سه سر بازويي و سه گوش آرنجی انجام می شود.

عضله سه سر بازويی  در سطح خلفی استخوان بازو قرار دارد، دارای سه سر ثابت است كه يک سر آن از برجستگي زير دوری كتف و دو سر ديگر از نيمه بالايی سطح خلفی بازو (سر كناری) و دو سوم پايينی سطح خلفی بازو (سر وسطي) منشأ می گيرد. و سر متحرک  آن ها به زايده آرنجي زند زيرين اتصال می يابد.
عملکرد:در حركات  دو مفصل آرنج و بازو دخالت دارد. مهمترين و اصلی ترين بازكننده  آرنج است.

عضله سه گوش آرنجی

عضله بسيار كوچكی در ناحيه خلفي آرنج است.
سرثابت: سطح خلفی و خارجی فوق لقمه بازو
سر متحرک : پشت زايده آرنجی.
عملکرد:به صورت ضعيف در بازشدن آرنج نقش دارد، اما مهمترين نقش آن پوشش دادن غشای سينوويالی مفصل آرنج است.

عضله درون گرداننده مدور
 سرثابت: قسمت تحتانی و داخلي بازو و قسمت فوقانی و داخلی زند زيرين
 سر متحرک : یک سوم  بالايی و كناری زند زيرين
عملکرد :چرخش داخلی ساعد خم شدن آرنج

عضله درون گرداننده مربع
 عضله كوچكی در قسمت تحتانی و قدامی ساعد است.
 سرثابت: پاييني سطح قدامي زند زيرين
سر متحرک : یک چهارم  پاييني سطح قدامی زندزبرين
عملکرد:چرخش داخلی ساعد

عضلات مؤثر در چرخش خارجی (سوپينيشن) ساعد

سوپینیشن یا چرخش خارجی ساعد به کمک عضلات دوسر بازویی (سر دراز) و عضله برون گرداننده کوتاه و بازویی زند اعلایی انجام می گیرد. دو عضله دو سر بازویی و برون گرداننده کوتاه مهمترین نقش را در انجام این حرکات به عهده دارند.

عضله برون گرداننده کوتاه

سرثابت: برجستگی خارجی استخوام بازو و قسمت مجاور زند زبرین

سر متحرک: سطح خارجی یک سوم فوقانی استخوان زند زبرین

عملکرد: چرخش خارجی ساعد، مؤثرترین عمل این عضله در حرکت چرخش خارجی زمانی است که آرنج در حالت باز است و وقتی این دو حرکت ( باز شدن و چرخش خارجی) تواما" انجام می گیرند، بهترین وضعیت حرکتی برای عضله است.

بازويی زند اعلايی
اين عضله به طور بسيار ضعيف در چرخش خارجی مؤثر است

عضله دو سر بازويی
اصلی ترين عضله در حركت چرخش خارجی ساعد است.
عضلات برون گرداننده نسبت به عضلات درون گرداننده قوی تر اند.

منبع: اختصاصی elmevarzesh.com