حتماً برای شما هم پیش آمده که وارد فروشگاه شوید و بخواهید یک کفش مناسب دویدن انتخاب کنید، اما با دیدن تنوع زیاد مدلها کاملاً گیج و سردرگم شده باشید! آیا کفش ارزان‌قیمت انتخاب مناسبی است؟ یا باید گزینه دیگری را در نظر بگیرید؟

کفش مناسب دویدن باید با قوس پای شما (پرونیشن) هماهنگ باشد، در قسمت پنجه بین ۱۰ تا ۱۲ میلی‌متر فضای خالی داشته باشد و دراپ (تفاوت ارتفاع پاشنه و پنجه) آن با نحوه فرود پایتان سازگار باشد. اگر کف پایتان صاف است، کفش‌های Stability و اگر قوس زیادی دارید، کفش‌های Neutral Cushioned بهترین انتخاب هستند.

بسیاری از دوندگان فکر می‌کنند انتخاب کفش فقط به برند و ظاهر آن بستگی دارد؛ اما بر اساس گزارش‌های علمی، استفاده از کفش نامناسب عامل اصلی ۶۰٪ مصدومیت‌های مفصلی در ورزشکاران آماتور است. 

به طور کلی، کفش مناسب دویدن باید سبک‌وزن، بادوام و دارای انعطاف‌پذیری کافی باشد، طوری که انگشتان پا هنگام دویدن به راحتی خم شوند و عضلات ساق پا مجبور نباشند کار اضافی انجام دهند. البته بخش پاشنه باید به اندازه‌ای محکم باشد که پایداری لازم را ایجاد کند. همچنین نرمی لایه داخلی کفش باید به حدی باشد که از اصطکاک زیاد جلوگیری کند. موارد زیر می‌توانند در انتخاب کفش مناسب دویدن به شما کمک کنند:

ویژگی کفش مناسب دویدن

یک کفش مناسب دویدن باید ویژگی‌های کلیدی زیر را داشته باشد تا از عملکرد بهتر و جلوگیری از آسیب حمایت کند:

  • حمایت قوس پا
  • کفی (میان‌کفش) با قابلیت جذب ضربه
  • زیره (Outsole) با چسبندگی و دوام
  • سبکی وزن
  • تنفس‌پذیری و مواد سازنده رویه
  • پاشنه پایدار (Heel Counter)
  • انعطاف‌پذیری در محل مناسب
  • فضای مناسب در ناحیه پنجه پا (Toe Box)
  • اندازه و فیت مناسب
  • تفاوت در طراحی برای نوع دویدن، مثلا دویدن در جاده یا دویدن در طبیعت

چگونه کفش مناسب دویدن را انتخاب کنیم؟

جنس کفش باید به گونه‌ای باشد که سبک وزن، با دوام و انعطاف پذیری لازم را داشته باشد به طوری که انگشتان پا در حین دویدن بتوانند به راحتی خم شوند و نیازی به فعالیت و کار بیش از حد عضلات ساق پا نباشد. البته بخش محافظ پاشنه باید به اندازه‌ای سفت باشد که به پایداری پا کمک کند. همچنین نرمی لایه داخلی کفش نیز باید در حدی باشد که از اصطکاک بیش از حد پا جلوگیری کند.

از کفش برای چه جای استفاده می کنید؟

آنچه که مشخص است، این است که ما در خصوص کفش عمومی دویدن صحبت می‌کنیم، این نوع کفش‌ها برای دویدن در جاده یا مسیرهای ویژه دویدن و یا شاید جنگل خواهد بود. همه این سطوح به انواع مختلفی از کفش نیازمند است. پس دقت کنید، کفش را برای مکانی که می‌خواهید انتخاب کنید.

کفش مناسب دویدن در جاده

کفش‌های دویدن جاده‌ای که عمدتاً برای آسفالت و بتن و گاهی دویدن روی خاک نرم طراحی شده‌اند، دارای این ویژگی‌ها هستند:

  • رویه سبک و منعطف برای تنفس‌پذیری و راحتی.
  • میان‌ کفه حمایت‌ کننده برای ضربه‌گیری و تثبیت بدن در برابر ضربات مکرر دویدن روی سطوح سخت و صاف.
  • کف بیرونی صاف‌تر و هموارتر برای ایجاد سطحی یکنواخت هنگام دویدن روی مسیرهای صاف.

ویژگی کفش برای دویدن در طبیعت

کفش‌های دویدن در طبیعت برای مسیرهای خاکی و مسیرهایی طراحی شده‌اند که ممکن است شامل سنگ، ریشه، گل و سایر موانع باشند. ویژگی‌های آن‌ها:

  • رویه ضخیم‌تر و بادوام‌تر برای تحمل سختی مسیر و ویژگی‌هایی مثل محافظ پنجه (Toe Cap) برای جلوگیری از ضربه خوردن انگشتان.
  • میان‌ کفه سفت‌تر همراه با ویژگی‌هایی مثل صفحۀ سنگی (Rock Plate) برای ایجاد پایه‌ای محکم روی زمین ناهموار و کمک به محافظت از پا در برابر سنگ‌ها و ریشه‌های تیز.
  • عاج‌های (Lugs) بزرگتر (برجستگی‌های روی کف بیرونی) برای ایجاد چسبندگی روی سطوح ناپایدار و ناهموار.

نوع پرونیشن

راهنمای انتخاب کفش مناسب دویدن

پرونیشن، شرایط و وضعیتی از چرخش پای شما در زمانی که راه می‌روید و یا می‌دوید، است. وقتی که هر نوع کفش ورزشی را می‌خرید در ابتدا باید نوع پرونیشن پای خود را بدانید. می‌توانید نوع پرونیشن خود را بوسیله آنالیز راه رفتن که توسط متخصص انجام می‌شود، متوجه شوید.

پرونیشن یعنی چی؟

وقتی می‌دوید، پای شما به طور طبیعی به سمت داخل کمی می‌چرخد تا ضربه را جذب کند؛ این چرخش طبیعی را «پرونیشن» می‌گویند. اما میزان این چرخش در افراد مختلف متفاوت است. اگر کفشی که می‌خرید با نوع پرونیشن پای شما سازگار نباشد، ممکن است فشار اضافی به مفاصل وارد کند و باعث درد زانو، مچ پا یا حتی آسیب‌های جدی‌تر شود.

برای فهمیدن نوع پرونیشن خود، ساده‌ترین راه این است که کف کفش قدیمی ورزشی‌تان را نگاه کنید: آیا ساییدگی آن یکنواخت است یا بیشتر از سمت داخل یا خارج پاشنه فرسوده شده؟ با دانستن این ویژگی، می‌توانید کفشی انتخاب کنید که یا حمایت بیشتری از قوس پا ارائه دهد (برای پرونیشن زیاد) یا انعطاف‌پذیری بهتری داشته باشد (برای پرونیشن کم) تا در هر گام به جای آسیب‌زدن، از پاهای شما محافظت کند.

طول کفش مناسب دویدن

به سایز کفش توجه کنید و این نکته را به خاطر بسپارید: برای دویدن، پاهای شما به فضای بیشتری نیاز دارد. هرچه بیشتر بدوید طبیعتا” پاهای شما بزرگترخواهد شد! پس عاقلانه است که کفش مناسب دویدن شما کمی فضای بیشتری داشته باشد. پیش از خرید یک کفش دویدن باید این را بدانید که پاها حین دویدن کمی ورم کرده و بلندتر می‌شوند، پس مطمئن شوید که که بین بلندترین انگشت پا (معمولا انگشت شست، بلندترین انگشت است) و بخش جلوی کفش به اندازه پهنای شست دست‌تان فاصله است.

این اندازه را زمانی که ایستاده‌اید و بند کفش‌ها را به خوبی بسته‌اید، بگیرید؛ می‌توانید از دوستتان یا مغازه‌دار خواهش کنید که این کار را انجام دهد. همچنین هنگام پوشیدن کفش، انگشتان پای شما باید به راحتی به سمت بالا و پایین حرکت کند، این فضای جلوی کفش برای حرکت دادن انگشتان پا از ایجاد ناراحتی‌ها در این بخش جلوگیری می‌کند.

شما باید بتوانید انگشتان پای خود را تکان دهید. عرض باید چسبیده باشد اما کمی فضا برای حرکت پای شما بدون ساییدگی باقی بگذارد. بندها باید چسبیده باشند اما نه سفت.

عرض کفش دویدن

عرض کفش به اندازه طول آن برای اندازه و مناسب بودن از اهمیت زیادی برخوردار است. همیشه پاهای افراد در اندازه‌های کامل نیست، اغلب اوقات پاهای باریک‌تر و پهن‌تری به نسبت نورم دارند.

وزن کفش

وزن کفش به دو چیز مربوط می شود:

  1. وزن دونده: اگر شما یک دونده سنگین وزن یا بزرگ پا هستید، به کفشی با حمایت کننده های زیادی نیازمندید. مثلا” حمایت از مچ پا.
  2. وزن کفش: بطور کلی، از آنجا که برای مسافت های طولانی از کفش های خود استفاده می کنید، کفش های سبک تر، بهتر هستند.

انعطاف پذیری کفش مناسب دویدن

انعطاف‌پذیری یک کفش را باید پیش از پوشیدن آن امتحان کنید. برای تعیین میزان انعطاف‌پذیری کفش، بخش پاشنه آن را در دست‌تان نگه دارید و بخش پنجه‌اش را به زمین فشار دهید. کفش باید به همان میزان که پای شما می‌تواند منعطف شود، خم شود. انعطاف‌پذیری نامناسب یک کفش به خصوص کفش مناسب دویدن باعث ابتلا به کمر درد و التهاب پلانتار شده و خشکی کتانی باعث کشیدگی تاندون پا و فشار روی بخش کف پا می‌شود.

کفش ورزشی باید پس از پیمودن مسافت تقریبی 800 کیلومتر و یا هر شش ماه تعویض شود. همچنین افرادی که دچار صافی کف پا هستند باید از کفی‌های طبی مناسب استفاده نمایند.

درک اختلاف ارتفاع (Drop)

اگرچه ممکن است واضح به نظر نرسد، اما میان‌ کفه بیشتر کفش‌های دویدن در پاشنه بلندتر از پنجه است. این تفاوت که بر حسب میلی‌متر اندازه‌گیری می‌شود، به عنوان اختلاف ارتفاع (Drop یا Offset) شناخته می‌شود و عمدتاً بر نحوه برخورد پای شما با زمین تأثیر می‌گذارد.

  • کفش‌هایی با اختلاف ارتفاع زیاد (High Drop)، بیش از ۸ میلی‌متر، به لطف وزن و ضربه‌گیری اضافی در پاشنه، ضربه پاشنه (Heel Strike) (فرود اول روی پاشنه قبل از غلتیدن به سمت پرتاب از پنجه) را تشویق می‌کنند.
  • کفش‌هایی با اختلاف ارتفاع متوسط – جایی بین ۵ تا ۸ میلی‌متر – گزینه‌های همه‌کاره‌ای هستند؛ آن‌ها برای همه چیز از ضربه پاشنه گرفته تا ضربه وسط پا و پنجه خوب عمل می‌کنند.
  • کفش‌های کم‌ ارتفاع (Low-Drop)، هر چیزی ۴ میلی‌متر یا کمتر، بهترین گزینه برای کسانی هستند که با وسط پا یا پنجه فرود می‌آیند.

کفش‌هایی با همان میزان ضربه‌گیری در پاشنه و پنجه، به عنوان کفش‌های بدون اختلاف ارتفاع (Zero-Drop) شناخته می‌شوند. مانند کفش‌های کم‌ ارتفاع، کفش‌های بدون اختلاف ارتفاع، ضربه وسط پا و پنجه را تشویق می‌کنند.

به خاطر داشته باشید که دویدن با کفش‌های بدون اختلاف ارتفاع، فشار روی تاندون آشیل شما را افزایش می‌دهد، بنابراین باید به‌آرانی انتقال دهید، به‌ خصوص اگر به دویدن با کفش‌های با اختلاف ارتفاع زیاد عادت دارید.

بهترین راه این است که به روشی که برای شما طبیعی‌ترین احساس را دارد بدوید و کفشی را با میزان اختلاف ارتفاعی انتخاب کنید که مانع گام طبیعی شما نشود.

بهترین کفش ورزشی برای دویدن

بهترین کفش ورزشی برای دویدن

بهترین کفش دویدن عمومی Adidas Adizero Evo SL: این کفش در بررسی‌های متعدد به‌عنوان بهترین کفش دویدن 2025 انتخاب شده است، مخصوصاً برای دوندگان جاده و سرعت‌گرا. باعث راندمان بالا، وزن سبک و بازگشت انرژی برجسته می‌شود و بازخورد کاربران هم بسیار مثبت بوده است.

بهترین برای راحتی و تمرین‌های روزمره ASICS Novablast 5 : این مدل در گزارش سالانه Strava و بررسی های Gear Guide به‌عنوان یکی از محبوب‌ترین انتخاب‌های دوندگان قرار دارد، چرا که ترکیب بسیار خوبی از راحتی، بازگشت انرژی و وزن سبک دارد، و برای اکثر تمرین‌های روزانه ایده‌آل است.

بهترین همه‌کاره Nike Vomero 18 / Vomero Plus: در چند نقد تخصصی این کفش نایک به‌عنوان گزینه‌ای با بالشتک نرم، راحتی بالا و عملکرد قابل‌ اطمینان برای دویدن‌های طولانی و روزمره معرفی شده است.

بهترین برای دویدن‌های روزانه و همه‌سطح Brooks Ghost 16: این مدل در چند راهنمای خرید عنوان شده که تعادل خوبی بین کشش، راحتی، دوام و قابلیت استفاده در انواع تمرین دارد و یکی از پرطرفدارترین گزینه‌های دونده‌هاست.

اگر بخواهیم یک گزینه واحد و بهترین گزینه کلی معرفی کنیم که در نقدهای تخصصی و بازخورد جهانی بیشترین امتیاز را گرفته و برای اکثر دوندگان (از مبتدی تا حرفه‌ای) مناسب است، آن کفش این است:

Adidas Adizero Evo SL: این مدل ترکیبی از سبکی بالا، بازگشت انرژی مناسب، راحتی در تمرین و مسابقه و بررسی‌های مثبت کاربران را دارد و در چندین لیست نقد به‌ عنوان برترین کفش سال معرفی شده است.

جمع‌بندی گزینه‌های تکمیلی برای نیازهای متفاوت

  • برای تمرین‌های روزانه و راحتی عمومی: ASICS Novablast 5 Runners Gear Guide
  • برای راحتی و بالشتک بیشتر در دویدن‌های طولانی: Nike Vomero 18 / Plus TechRadar
  • برای دویدن‌های متعادل همه‌منظوره: Brooks Ghost 16

کفش‌های دویدن چقدر عمر می‌کنند؟

عواملی مانند وزن دونده، ساختار کفش و حتی نوع فوم میان‌ کفه بر عمر کفش تأثیر می‌گذارند، اما به‌طور کلی، یک جفت کفش دو باید بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ مایل (حدود ۴۸۰ تا ۸۰۰ کیلومتر) دوام بیاورد. عدد جادویی وجود ندارد، اما نشانه‌هایی هست که هنگام نیاز به تعویض کفش باید به آن‌ها توجه کرد.

چگونه تشخیص دهیم کفش‌های دویدن اندازه پا است؟

در ادامه برخی از مشکلاتی که در صورت عدم تناسب کفش‌های دو ممکن است با آنها مواجه شوید، آورده شده است:

  • گزگز یا بی‌حسی در انگشتان پا: این حالت معمولاً نشان می‌دهد که کفش‌های شما یا کوتاه هستند یا بیش از حد تنگ. کفش‌هایی که بیش از حد کوتاه یا باریک باشند می‌توانند مشکلات جدی ایجاد کنند و واقعاً باید تعویض شوند.
  • تاول بین انگشتان پا: تاول بین انگشتان یا روی آنها نشانه قطعی این است که کفش‌های شما بسیار باریک هستند و انگشتان پا تحت فشار قرار گرفته‌اند.
  • تاول در کف پا (زیر پنجه): این مشکل زمانی رخ می‌دهد که کفش‌های شما بیش از حد گشاد باشند و پاهایتان بیش از حد لازم در کفش حرکت کنند.
  • کوفتگی و درد در انگشتان پا: کفش‌های دویدن شما به اندازه کافی بلند نیستند و انگشتان پا در حال فشرده شدن هستند.

نکته پایانی

وقتی که کفش می‌خرید آن‌ها را  با جوراب ورزشی و در بعد ازظهر، وقتی که پاهای شما کمی بزرگتراست، امتحان کنید. مقداری با کفش بدوید، آیا احساس راحتی می‌کنید یا نه. این‌ها نکات کلی است که می‌تواند به شما در انتخاب کفش مناسب دویدن کمک کند.

تهیه و ترجمه: elmevarzesh.com

منابع

asics + rei