ورزش برای درمان درد مچ دست تونل کارپال

Carpal Tunnel Syndrome درد مچ دست یکی از بیماری های بسیار رایجی است که متأسفانه در گذشته چندان مورد تحقیق قرار نگرفته و تا حدی ناشناخته مانده است. معمولاً مردم، این بیماری را به عنوان ” درد مچ ” می شناسند که درد آن به انگشت‌های دست ختم شده و حرکات دست را تا حدودی مشکل می سازد و ناتوانی به وجود می آورد. امروزه این ناراحتی در میان کارگران و کارکنان کشورهای صنعتی فوق العاده رایج است.

این عارضه در میان کسانی که ساعات زیادی با کامپیوتر کار می کنند،ب عضی از ورزشکاران، افرادی که به کارهای مکانیکی اشتغال دارند بسیار رایج است. در حال حاضراین درد شناخته شده و قابل درمان است. البته عوامل دیگری نیز می تواند موجب مچ درد شود ولی این بیماری یکی از شایع ترین علت های درد در ناحیه مچ دست است.

مختصری در مورد آناتومی مچ دست

مفصل مچ دست  از ترکیب دو استخوان زند زبرین و زیرین و هشت استخوان مچ دست می باشد که با استخوان های کف دست مفصل می شود. مچ دست قادر به انجام حرکات دور شدن ( آبداکشن)، نزدیک شدن (آداکشن)، باز شدن (اکستنشن)، تا شدن (فلکشن) و هایپرآداکشن و هایپرفلکشن است.

ساختار عضلانی: حرکات متنوعی که در مچ دست وجود دارد به علت وجود بیست و پنج عضله ای است که در این قسمت فعالیت دارند، که قوی کردن این عضلات مخصوصا عضلات ناحیه ساعد می تواند شما را در برابر مچ درد تا حدودی مصون سازد.

علت درد مچ دست

۱. تونل کارپال

این سندروم وضعیتی است که با ضخیم شدن رباط دست رخ می‌دهد و اعصاب را تحت فشار قرار می‌دهد. وقتی اعصاب تحت فشار قرار می‌گیرند، درد، بی‌حسی و ضعف در دست‌ها به‌وجود می‌آید. افرادی که دچار چاقی مفرط هستند یا به دیابت و آرتروز مبتلا هستند بیشتر در خطر این سندروم هستند.

۲. آرتروز

آرتروز نیز باعث التهاب مفاصل می‌شود و نتیجه‌ی ساییدگی غضروف‌ استخوان‌هاست. این موضوع می‌تواند مفاصل بخش‌های مختلفی ازجمله مفصل دست را تحت تأثیر قرار بدهد. این مشکل بیشتر در افراد میان‌سال و مسن دیده می‌شود و سابقه‌ی ارثی آن نیز در ابتلا بی‌اثر نیست.

3. آرتریت روماتوئید

آرتریت روماتوئید (رماتیسم مفصلی) یکی از بیماری های خودایمنی است که طی آن سیستم ایمنی بدن، بافت‌های سالم را از بین می‌برد و اگر مفاصل دست تحت تأثیر قرار بگیرند، درد مچ دست ایجاد می‌شود.

4. سندروم آسیب فشار تکراری

همان‌طور که از نام این سندروم مشخص است، علت ابتلا به آن انجام مداوم کارهای دستی مانند تایپ کردن و بافتن و… است. کار کشیدن زیاد از مچ دست باعث تورم و فشار آمدن به اعصاب اطراف آن می‌شود. این سندروم مفاصل مختلفی ازجمله مچ دست را در بدن درگیر می‌کند.

5. آسیب شدید فیبروکارتیلاژ مثلثی

غضروف رشته‌ای (فیبروکارتیلاژ) در قسمت صورتی مچ دست قرار دارد و مانند لایه‌ یا پوششی حمایتی برای استخوان‌های کوچک عمل می‌کند. ممکن است غضروف در طول زمان ازبین برود یا بر اثر صدمه پاره بشود.

6. تاندونیت مچ دست

تاندونیت نیز ازجمله انواع درد مچ دست است که به‌خاطر پارگی‌های جزئی، آزردگی و التهاب مچ ایجاد می‌شود. این وضعیت هم معمولا به‌خاطر کار کشیدن زیاد از مچ دست رخ می‌دهد.

7. آماس مچ دست

بورس یا کیسه‌ی سینوویال، کیسه‌ای حاوی مایع سینوویال است که بین دو بافت قرار می‌گیرد و حرکت آنها را نسبت به هم ساده می‌کند. وقتی این کیسه‌ها ملتهب می‌شوند، تورم رخ می‌دهد. این مشکل در نقاط مختلف بدن مثل مچ دست رخ می‌دهد. از علائم آن می‌توان به ناراحتی در مچ دست، قرمز شدن این ناحیه و تورم اشاره کرد.

8. کیست گانگلیون

این درد مچ دست به‌خاطر کیست‌های بافت نرمی است که با مایع پر شده‌اند و اغلب روی مچ دست در مقابل کف دست و ناحیه‌ی مفاصل کف دست ایجاد می‌شوند. کیست‌های کوچک‌تر معمولا بیشتر از کیست‌های بزرگ‌تر آسیب ایجاد می‌کنند.

تونل کارپال چيست؟

تونل کارپال، لوله ای در مچ است که عصب ميانی در آن قرار دارد . اين عصب به انگشت شست و قسمتي از کف دست که منتهی به اين انگشت مي‌شود، انگشت اشاره، انگشت ميانی و نيمی از انگشت سوم حس می دهد. وقتي مچ دست در حالت بدی قرار بگيرد، فضای کافی برای عصب مديان وجود ندارد و به اين عصب فشار وارد مي‌شود. همچنين وقتي اين لوله ملتهب شود و آسيب ببيند، به عصب هم صدمه وارد مي‌آيد که باعث سوزش و خارش، کرخ و بي‌حس شدن، ضعف يا درد در انگشت‌ها مي‌شود.

علل بروز این بیماری

تحقیقات نشان می دهد از هر ده نفر افرادی که به این ناراحتی دچار هستند، یک نفر کسانی هستند که با دست هایشان کار می کنند. خانم‌های خانه دار، تایپیست‌ها، قصاب‌ها، نجارها، موسیقی دانان و خیاط ها بیشتر به این بیماری دچار می شوند. به عبارتی این عارضه در میان زنان 40 تا 60 ساله و بخصوص زنان باردار رایج است؛ زیرا در دوران بارداری به دلیل ترشحات زیاد هورمون، غضروف شل شده و باعث تورم می گردد.

در ضمن این حالت در میان خانم هایی که قرص ضد بارداری مصرف می کنند نیزدیده می شود. همچنین کسانی که از ناراحتی تیروئید رنج می برند به دلیل نوسان هورمون به این بیماری دچار می گردند. فشار حاصله بر روی عصب حسی میانی عامل این بیماری است. همچنین رماتیسم مچ و مفاصل دست نیز از علل این بیماری به حساب می آیند.

تمرینات پیشگیری از سندرم تونل کارپال

ورزش های مفید برای پیشگیری و درمان درد مچ دست

با انجام تمرینات زیر می توانید تا حدی امکان ابتلا به درد مچ دست را در آینده کاهش دهید :

1- انگشتان خود را محکم بسته یک ثانیه بسته نگه دارید مجددا باز کنید این کار را بیست بار پشت سر هم برای هر دست انجام دهید.

2- یک توپ تنیس یا چند جوراب که در هم به شکل توپ پیچیده شده است را در دست گرفته و سعی کنید انگشتان خود را ببندید در این صورت انگشتان شما با مقاومت از طرف توپ مواجه می شود انگشتان خود را در همین وضعیت به مدت سه ثانیه نگه دارید و سپس سه ثانیه استراحت دهید . این حرکت را ده بار برای هر دست انجام دهید.

3- آرنج خود را طوری خم کنید که ساعد شما با بازویتان زاویه نود درجه تشکیل دهد طوری که کف دست شما رو به بالا باشد سپس انگشتان خود را بسته مچ خود را به آرامی به سمت بالا و پایین حرکت دهید.

4- دست خود را در همان حالت تمرین شماره قبل نگه داشته ولی اینبار به جای بالا و پایین کردن مچ دست را به چپ و راست به آرامی حرکت دهید ( توجه داشته باشید که مچ در این حرکت باید بدون هیچ شکستگی از ساعد باشد ).

5- دست خود را در همان حالت تمرین شماره قبل نگه داشته این بار مچ خود را طوری حرکت دهید که در مرحله اول کف دست رو به بالا باشد و در مرحله بعد با چرخاندن ساعد کف دست رو به پایین شده باشد ( توجه داشته باشید که مچ در این حرکت باید بدون هیچ شکستگی از ساعد باشد و زاویه نود درجه ای ساعد با بازو حفظ شود).

تمرینات شماره سه تا پنج را در سه دوره و هر دوره ده بار انجام دهید . این سه تمرین را می توانید با گرفتن وزنه سبک در دست انجام دهید ولی شما در صورتی مجاز به انجام این حرکات با وزنه هستید که مچ شما از عضلات نسبتا قوی بر خوردار باشد وگرنه وزنه می تواند به مچ دست شما آسیب برساند.