علائم عجیبی که می‌توانند ناشی از حساسیت غذایی باشند

باورهای اشتباه زیادی در مورد تغذیه وجود دارد که برخی از آنها به حساسیت غذایی ربط دارند. چیزی که مسئله را پیچیده‌تر می‌کند این است که شاید شما کسی را بشناسید که یک آلرژی شدید غذایی دارد، آنقدر که مجبور است همیشه اپی نفرین با خود داشته باشد. همین کافیست تا باعث شود تصور کنید علائمی که خودتان دارید، ممکن نیست به آلرژی غذایی خاصی ربط داشته باشند زیرا طبق چیزی که دیده‌اید، به این دلیل که علائم‌تان خطرناک یا کُشنده نیستند، آنها را ناشی از آلرژی غذایی نمی‌دانید.

اما آیا می‌دانستید که علائم حساسیت غذایی که خطرناک نیستند هم می‌توانند بر زندگی روزمره و سلامتی‌تان اثر بگذارند؟ داشتن یک حساسیت غذایی همیشه هم این طور نیست که اگر تصادفا آلرژنی را خوردید، راه حلق‌تان بسته شود. یک عدم تحمل غذایی می‌تواند خودش را به راه های مختلفی نشان بدهد و برخی از آنها آنقدر نامحسوس‌اند که شما آنها را اتفاق‌های عادی تلقی می‌کنید، مثلا خواب آلودگی، نوسانات خلقی و از این جور چیزها.

حساسیت غذایی چیست؟

حتماً اشخاصی را دیده‌اید که به محض مصرف یک ماده غذایی خاص دچار پُف کردن چشم‌ها، خواب آلودگی و یا علائم دیگری می‌شوند. این علائم با هر بار مصرف همان ماده غذایی تکرار می‌شود. در این صورت می‌گوییم که آن فرد دچار حساسیت غذایی به آن ماده خاص است. یک حساسیت غذایی در واقع یک واکنش ایمنی است. به این معنی که اجزای خاصی از دستگاه ایمنی بدن باید فعال شود. دستگاه ایمنی که دفاع اصلی در برابر تهاجم ویروس‌ها و باکتری‌ها را بر عهده دارد، گاهی در بعضی افراد نسبت به مواد خاصی واکنش بیش از حد نشان می‌دهد، این واکنش همان چیزی است که به آن آلرژی یا حساسیت گفته می‌شود.

علائم حساسیت‌های غذایی معمولاً ۳۰ تا ۴۵ دقیقه بعد از مصرف ماده حساسیت‌زا شروع می‌شود. این علائم مواردی از قبیل خارش و تورم در دهان، کهیر، ورم پوست، تهوع، استفراغ و سردرد می‌باشد.

علائم حساسیت غذایی

هوس‌های غذایی

برخلاف چیزی که همیشه به شما گفته‌اند، هوس‌ غذایی همیشه هم علامت نیاز بدن‌تان نیست. بارها شنیده‌اید که برخی از غذاها می‌توانند اعتیادآور باشند، حتی بدتر از هروئین! و اگر شما یک عدم تحمل غذایی داشته باشید نیز ممکن است همینطور باشد. هوس یک فرآورده لبنی یا گلوتن (مانند نان و پاستا) گاهی می‌تواند نشاندهنده‌ی این باشد که شما به غذایی حساسیت دارید و بدن‌تان بر خلاف چیزی که به شما گفته‌اند، در جستجوی مواد مغذی خاصی نیست.

آکنه و حساسیت غذایی

بیشتر اوقات ظاهر شدن ناگهانی جوش‌ها و آکنه‌ها را به هورمون‌ها ربط می‌دهیم. مطمئنا هورمون‌ها در بروز برخی از جوش‌ها نقش دارند. اما اگر با در پیش گرفتن یک رژیم غذایی حذفی متوجه شوید که پوست‌تان در حال پاکسازی شدن است، تعجب خواهید کرد.

محصولات لبنی، شایع‌ترین عامل آکنه هستند. البته باید بدانید که آکنه همیشه هم روی صورت ظاهر می‌شود. آکنه می‌تواند روی سینه یا کمرتان هم پیدا شود و همچنان به آلرژی غذایی ربط داشته باشد. بنابراین اگر بزرگسال هستید و از جوش و آکنه رنج می‌برید سعی کنید لبنیات را از رژیم غذایی خود حذف کنید و ببینید آیا تغییر و تفاوتی در پوست‌تان به وجود می‌آید.

قادر به کاهش وزن نبودن

البته اگر  یک ساعت بعد از باشگاه چیپس و کلوچه می‌خورید و نمی‌توانید وزن کم کنید به این معنی نیست که نمی‌توانید وزن کم کنید. اما اگر تلاش کرده‌اید تا تغذیه‌تان را کنترل کنید و سبک زندگی سالمی داشته باشید و همچنان مشغول جدال برای کاهش وزن هستید، ممکن است علت عدم موفقیت‌تان یک حساسیت غذایی باشد. یک آلرژی غذایی می‌تواند در بدن التهاب ایجاد کند و مانع عملکرد درست سیستم گوارش بشود.

حساسیت غذایی و افسردگی

برخی از افراد با عدم تعادل هورمون‌ها در مغزشان مواجهند که باعث افسردگی و تجربیات ناخوشایند در زندگی‌شان می‌شود. اما برای برخی دیگر، افسردگی می‌تواند در واقع با یک آلرژی غذایی مرتبط باشد. جالب است بدانید در چنین مواردی، تشخیص علت اصلی افسردگی و پیدا کردن عامل آلرژی می‌تواند حال فرد را بسیار بهتر کرده و کیفیت زندگی او را بالا ببرد.

مه مغزی

مه مغزی حالت ناخوشایندی است که شما کارهای روزانه خود را انجام می‌دهید اما ذهن‌تان شفاف نیست. شاید احساس آشفتگی، سرگیجه، خستگی و یا بیقراری کنید. مه مغزی علت‌ها گوناگونی می‌تواند داشته باشد و یکی از آنها، یک آلرژی غذایی است. آسپارتام، بادام زمینی و لبنیات همگی می‌توانند حساسیت‌های شایع غذایی باشند که سبب مه مغزی می‌شوند.

خستگی

ما معمولا خستگی را به کمبود خواب و استرس‌های زیاد طی روز ربط می‌دهیم اما خستگی می‌تواند علامت یک حساسیت غذایی نیز باشد. وقتی بدن‌تان در حال مبارزه‌ای مزمن با یک آلرژی غذایی است، انرژی زیادی برای کمک به شما در انجام فعالیت‌های روزانه‌تان ندارد. خوشبختانه شما می‌توانید با در پیش گرفتن یک رژیم غذایی ضد التهاب، احساس خستگی‌تان را کاهش بدهید.

درد مفصل ناشی از حساسیت غذایی

درد مفصل چیزی است که خیلی از افراد با آن زندگی می‌کنند اما درصد زیادی از این افراد، مجبور نیستند این درد را تحمل کنند. التهاب ناشی از یک آلرژی غذایی می‌تواند به مفاصل فشار وارد کرده و باعث شود دچار دردی مداوم باشید. تشخیص اینکه درد مفاصل‌تان به غذای خاصی که مصرف می‌کنید ربط دارد کار ساده‌ای نیست اما امتحان کردن یک رژیم غذایی حذفی، ضرری به شما نمی‌زند. حداقل می‌توانید متوجه شوید درد مفاصل‌تان ناشی از آلرژی غذایی است یا نه.

اضطراب

این طور فکر کنید: اگر غذایی را همیشه بخورید متوجه نخواهید شد که به آن آلرژی دارید، زیرا بدن‌تان همیشه در حالت دفاعی است و به جای اینکه عملکرد مناسب خودش را داشته باشد مجبور است مدام با غذایی بجنگد که آن را دوست ندارد و ناراحتش می‌کند. این نبرد مداوم در روده‌های شما می‌تواند فعالیت عادی مغز را مختل کند و سبب اضطراب‌تان شود.

افزایش وزن

در بالا گفتیم که آلرژی غذایی چگونه می‌تواند باعث شود نتوانید وزن کم کنید. اما می‌تواند سبب افزایش وزن‌تان نیز بشود. بدن شما نسبت به غذایی که دوست ندارد با تولید انسولین بیشتر واکنش نشان می‌دهد و از آنجایی که انسولین یک هورمون ذخیره کننده‌ی چربی است، با ادامه‌ی مصرف غذایی که به آن آلرژی دارید، بیشتر و بیشتر وزن اضافه خواهید کرد.

دردهای عضلانی

بعضی از افرادی که حساسیت غذایی دارند، مانند مفصل درد، درد عضلات را نیز ممکن است تجربه کنند و این علامت، علت‌های عجیبی نیز دارد. غذاهای فرآوری شده، قند، لبنیات و گلوتن همگی سبب التهاب در بدن می‌شوند که می‌تواند دردهای عضلانی ایجاد کند.

اگزما

دانشمندان دریافته‌اند درصد زیادی از بچه‌هایی که آلرژی غذایی دارند، دچار اگزما نیز هستند. آیا این بدان معناست که آلرژی غذایی سبب این عارضه پوستی می‌شود؟ نه لزوما. اما در برخی از افراد، داشتن اگزما می‌تواند علامتی از وجود یک آلرژی غذایی باشد. پژوهش‌ها نشان می‌دهند یکی از زیرمجموعه‌های اگزما به آلرژی‌های غذایی ربط دارد.

نفخ

غذایی که می‌خوریم می‌تواند سبب نفخ شود. اما یکی از علت‌های غذایی نفخ در افرادی که مکررا آن را تجربه می‌کنند، لبنیات است. اگر واقعا می‌خواهید از احساس ناخوشایند نفخ رها شوید، ببینید چه زمان‌هایی دچار نفخ می‌شوید. اگر بعد از خوردن لبنیات نفخ می‌کنید، پس احتمالا عدم تحمل لاکتوز دارید.

یبوست

برای پدر و مادر خیلی سخت و فرسوده کننده است که کودک خردسال‌شان دچار یبوست باشد و کاری نتوانند برایش بکنند. اما مطالعات نشان می‌دهد یک سوم کودکان سه ساله یا کوچک‌تر که دچار یبوست هستند، به لبنیات نیز حساسیت دارند. بنابراین اگر متوجه شدید کودک‌تان یبوست دارد، حتما از جهت آلرژی غذایی وضعیت او را بررسی کنید.

تهوع ناشی از حساسیت غذایی

تهوع و حتی استفراغ می‌تواند علامت آلرژی غذایی باشد. معمولا افرادی که این واکنش‌های شدید را دارند، خیلی زود متوجه آلرژی خود می‌شوند. اما فراموش نکنید که افراد در سنین بزرگسالی نیز می‌توانند دچار آلرژی شوند. مثلا در میان زنان شایع است که بعد از بارداری دچار آلرژی غذایی می‌شوند. برخی از کارشناسان عقیده دارند زیاد از غذای خاصی مصرف کردن نیز، مخصوصا گلوتن، می‌تواند عدم تحمل نسبت به آن غذا ایجاد کند.

اسهال

زندگی کردن با سندرم روده تحریک پذیر اصلا خوشایند نیست. اینکه همیشه مجبور باشی در نزدیکی یک دستشویی باشی می‌تواند مانع لذت بردن از زندگی شود. سندرم روده تحریک پذیر، دلایل زیادی می‌تواند داشته باشد که یکی از آنها آلرژی غذایی یا عدم تحمل غذایی خاص است. شما باید به بدن‌تان گوش دهید و ببینید آیا غذای خاصی وجود دارد که با خوردن آن، دچار اسهال می‌شوید. معمول‌ترین آلرژی‌های غذایی، شیر گاو، گندم، سویا، بادام زمینی، صدف، ماهی و تخم مرغ هستند.

با حساسیت‌های غذایی چه کنیم؟

پزشکان برای اثبات وجود حساسیت‌های غذایی آزمایش‌های را انجام می‌دهند که شامل چند نوع تست است. این تست‌ها وجود پادتن (ایمونوگلوبین E) را که در افراد دچار حساسیت، مقدارش بیش از حد طبیعی است را نشان می‌دهد.

اما شاید بهترین روش برای اثبات حساسیت غذایی، اگر چه خسته کننده باشد، استفاده از روش حذفی است. به این صورت که اگر به یک غذا مشکوک شدید، آن را از رژیم غذایی خود حذف کنید. برای این کار یک دفترچه تهیه کنید و با وسواس و دقت هر چه را که می‌خورید در آن یادداشت کنید، سپس غذاهای را که تصور می‌کنید در شما ایجاد حساسیت می‌کند، تک تک و جدا از هم مصرف کنید، اگر علائم حساسیت ظاهر شد، به راحتی می‌توانید تشخیص دهید که عامل حساسیت کدام غذا بوده است.

اگر شما به بعضی غذاها حساسیت دارید، جای نگرانی نیست چون هر غذایی قابل جایگزینی است. اگر به دلیل حساسیت باید یک غذایی اصلی را از رژیم خود حذف کنید، برای تأمین مواد مغذی و ضروری موجود در آن از منبع دیگری که حاوی این مواد باشد یا از مکمل‌های غذایی محتوی آن مواد استفاده کنید. به عنوان مثال اگر به شیر حساسیت دارید، مثلاً قند لاکتوز آن را نمی‌توانید تحمل کنید، آن را از رژیم خود حذف کنید و کلسیم و پروتئینی را که با حذف شیر از دست می‌دهید به وسیله غذاهای دیگر حاوی این مواد تأمین کنید. ورزشکاران باید از این نظر مراقب باشند، چون در صورت حساسیت غذایی، عوارض جانبی بعضی غذاها می‌تواند اثرات سوئی روی فعالیت‌های ورزشی آن‌ها بگذارد.

تهیه و ترجمه: elmevarzesh.com