نظریه توانایی عمومی حركتی

كسانی هستند که در هیچ ورزشی ندرخشیده ­اند؛ لذا گفته شده است که این افراد توانایی عمومی حرکتی ندارند.  بنابراین ممکن است منطقی به نظر رسد که مهارتهای ورزشی دارای زیربنایی به نام توانایی عمومی حرکتی باشد.

توانایی عمومی حرکتی

فرض بر این است که یک توانایی حرکتی ارثی وجود دارد. توانایی حرکتی فوق زیربنای همه حرکات ماهرانه و ورزش های مختلف است؛ شخصی که دارای توانایی عمومی حرکت بسیاربالاست، در هر کار حرکتی یا  ورزشی موفق می شود. ایده و مفهوم توانایی عمومی حرکت شواهد لازم و مستند علمی ندارد. ضرایب همبستگی بین مهارت های مختلف عموماً پایین و ضعیف است. حتی مهارت هایی که به نظر می­رسد کاملاً مشابه اند، معمولاً دارای ضریب همبستگی ضعیف اند.

عدم وجود  ضریب همبستگی بین مهارت های مختلف مفهوم توانایی عمومی حرکتی را مورد  سؤال قرار می­دهد. از طرف دیگر، دو مهارت با حداقل اختلاف ممکن است کاملاً با یگدیگر ارتباط داشته باشند.

هنری اظهار داشت توانایی عمومی حرکت یک تصور اشتباه است.او به جای آن  فرضیه اختصاصی را پیشنهاد کرد. طبق این فرضیه رفتار حرکتی براساس تعداد زیادی توانایی استواراست كه شاید تعداد آن ها از هزار تجاوز کند.تصور می‎‏شود  این توانایی ها مستقل از یکدیگرند؛ چنانچه فردی در یک توانایی قوی باشد به این معنی نیست که در دیگر تواناییها ضعیف یا پرقدرت باشد.

نظریه اختصاصی هنری

تعداد بسیاری(شاید هزارها) توانایی وجود این توانایی ها به یکدیگر مربوط نمی شوند، بلکه اختصاصی مهارت های گوناگون، دارای الگوهای توانایی متفاوتی از قدرت و ضعف اند. شواهد موجود نشان می­دهد که در واقع ضریب همبستگی بین مهارت ها صفر نیست و نوعی سازش بین نظریه عمومی توانایی حركتی نظریه اختصاص است که در حال حاضر می­توان از شواهد موجود استنباط كرد.  تفاوت اصلی بین نظریه­ های هنری و فیلش­مان در تعداد توانایی هاست و اینکه در هر حرکت ویژه چند تا از آن ها در گیرند.

توانایی های ارادی – حركتی شامل

1-هماهنگی چندعضوی
2-دقت كنترل
3-جهت یابی
4-زمان عكس العمل
5-انواع توانایی­ها سرعت حركت است
6-كنترل سرعت
7-چالاكی دست ها
8-چالاكی انگشتان
9-هماهنگی

توانایی های تبحر بدنی

1-قدرت ایستا
2-قدرت پویا
3-قدرت انفجاری
4-قدرت تنه
5-انعطاف پذیری
6-هماهنگی كل بدن
7-تعادل
8-استقامت عمومی

ورزشکاران همه فن حریف

اسطوره ورزشکار همه فن حریف به وسیله عوامل زیر بوجود آمده است:

اکتساب سطوح مختلفی از تجربه در اثر حمایت متمایز والدین در فعالیت های ورزشی؛ عوامل مربوط به اندازه کلی بدن و برتری افراد بزرگتر، قوی تر و زودرس در بسیاری از ورزش ها؛ صفات عمومی شخصیتی (مبارزه طلبی) ممکن است به موفقیت در بسیاری از فعالیت های حرکتی کمک کند.

بازنگری توانایی عمومی حرکتی

ممکن است توانایی عمومی حرکتی به نوعی منطقی به نظر رسد. ممکن است عامل عمومی ضعیفی زیربنای اکثر مهارتهای حرکتی باشد و  این امر به کسانی که توانایی زیادی دارند به نوعی برتری و امتیاز ببخشد. این جیزی است که گاهی فرا توانی خوانده می‎‏شود و از مفهوم توانایی عمومی متمایز می‎گردد.

توانایی ها ابزارهایی هستند که افراد برای اجرای مهارت های مختلف حرکتی و ورزشی به ارث برده ­اند. در هر مهارت معین تعدادی از تواناییهای حرکتی به عنوان زیربنا کمک کننده­ اند؛ بعضی از توانایی های زیر بنایی در یک مهارت نقش تعیین کننده دارند، در حالی که برخی دیگر چندان نقش موثری ندارند؛ از نظر توانایی های زیربنایی، دو مهارت مختلف دارای الگوهای متفاوتند؛ دو مهارت مختلف می­توانند در چند توانایی با یکدیگر مشترک باشند.

فرایند طبقه بندی مهارت ها

به کارگیری اصول یادگیری مناسب، که اغلب برای طبقه ویژه­ای از فعالیت ها و ورزش ها اختصاصی است به فراگیرنده در زمنیه عوامل مورد تاکید برای کنترل مؤثر حرکت كمك مضاعف می­کند. گزینش افراد برای تمرین های پیشرفته براساس توانایی های شناخته شده، به هدف تکلیف حرکتی مورد نظر مربوط الگوهای توانایی با كسب تجربه و تمرین تغییر می‎یابد.

هنگام پیش­بینی الگوی توانایی های زیربنایی یک تکلیف حركتی خاص باید مورد نظر داشت كه  این توانایی های همراه با پیشرفت و تمرین تجربه تغییر می‎کنند. توانایی ها خود به خود تغییر نمی­ کنند؛ زیرا آن ها بنابر تعریف ژنتیکی­ اند و با تمرین تغییر نمی­ یابند. بلكه گزینش و استفاده از این توانائی ها با تمرین تغییر می‎كند.

گزینش بر پایه عملكردهای اولیه تمرین اگر شما گزینش را براساس عملکردهای اولیه تمرین انجام دهید، این امر می­تواند مشکل­ زا باشد. نتیجه اینکه اگر شما گزینش خود را بر پایه عملکردهای اولیه در مرحله ابتدایی قرار دهید، ممکن است شانس گزینش اینگونه افراد را از دست بدهید. راه حل این است که به ورزشکاران گزینش شده در مرحله اولیه فرصت بدهید تا برای مدت بیشتر و تا جایی که ممکن است به تمرین  خود ادامه دهند تا بتدریج به بالاترین سطح کارآیی خود برسند و سپس در آن سطح آن ها را ارزیابی كرده كه بر  پایه الگوهای توانایی تخصصی با اطمینان بیشتری گروه دائمی خود را گزینش كنید.

چرا امر پیش­بینی در ورزش بسیار مشکل؟ به دلایل زیر:

1-الگوی توانایی ها عموماً ناشناخته است. یكی  از دشواری ها این است که الگوی توانایی های لازم برای کسب موفقیت در عملکردهای وررشی عموماً بخوبی شناخته نشده است.

2-توانایی های بسیار زیر بنای یک مهارت خاص هستند. پیش‎بینی موفقیت در مهارت های حركتی زیاد مؤثر نیست. توانایی­ های زیربنایی در عملکردهای ورزشی به طور منظم مطالعه نشده­اند و بخوبی شناخته شده نیستند. احتمالاً تعداد این توانایی ها زیاد است؛ لذا بسیاری از آن ها تخمینی هستند. یا تمرین و کسب تجربه الگوی توانایی ها تغییر می­کند؛ لذا پیش­بینی عملکردهای تخصصی دشوار می‎‏شود .

منبع: اختصاصی :elmevarzesh.com