لیپوپروتئین های کم چگالی LDL =Low-density lipoproteins و لیپوپروتئین های بسیار کم چگالی VLDL =very low-density lipoproteins دو نوع متفاوت از لیپوپروتئین های موجود در خون شما هستند. لیپوپروتئین ها ترکیبی از پروتئین ها و انواع مختلفی از چربی هستند.

آنها کلسترول و تری گلیسیرید را در جریان خون حمل می کنند. کلسترول یک ماده چرب است که برای ساخت سلول ها ضروری است. این ماده در بدن، معمولا از طریق یک مسیر پیچیده در کبد تولید می شود. تری گلیسرید نوع دیگری از چربی است که برای ذخیره انرژی اضافی در سلول های شما استفاده می شود.

VLDL چیست؟

وی ال دی ال در کبد برای حمل تری گلیسیرید در بدن ایجاد می‌شود. که از مؤلفه های زیر ساخته شده است:

  • کلسترول                      10%
  • تری گلیسرید                70%
  • پروتئین                        10%
  • دیگر انواع چربی‌ها        10%

تری گلیسیریدهای حمل شده توسط VLDL به وسیله سلول‌های بدن برای انرژی استفاده می‌شوند. مصرف کربوهیدرات یا مواد قندی بیشتر از آن چه می سوزانید ممکن است منجر به افزایش بیش از حد تری گلیسیرید و افزایش سطح VLDL در خون شود. تری گلیسیرید اضافی در سلول های چربی ذخیره می شود و زمانی که نیاز به انرژی است، آزاد می شود.

سطوح بالای تری گلیسیرید با ایجاد رسوبات سخت در شریان‌های شما مرتبط است. به این رسوبات پلاک گفته می‌شود. تشکیل پلاک خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و سکته را افزایش می‌دهد. کارشناسان معتقدند که این امر باعث به وجود آمدن مشکلاتی می شود از جمله:

  • افزایش التهاب
  • افزایش فشار خون
  • تغییر در ساختار و پوشش رگ‌های خونی
  • تری گلیسیرید بالا همچنین با سندرم متابولیک و بیماری کبد چرب غیر الکلی همراه است.

اما LDL چیست؟

مقداری از وی ال دی ال در جریان خون پاک می‌شود و مابقی توسط آنزیم‌های موجود در خون به LDL تبدیل می‌شوند. LDL دارای تری گلیسیرید کمتر و درصد بالاتری از کلسترول نسبت به VLDL است.

LDL عمدتا از اجزای زیر تشکیل شده است:

  • کلسترول                               26%
  • تری گلیسرید                         10%
  • پروتئین                                 25%
  • انواع دیگری از چربی ها           15%

LDL کلسترول را در سراسر بدن حمل می‌کند. وجود کلسترول بیش از حد در بدن نیز باعث بالا رفتن سطح LDL می‌شود که افزایش سطح LDL با ایجاد پلاک در شریان‌ها نیز همراه است. این ذخایر در نهایت منجر به آترواسکلروز می‌شود. بیماری آترواسکلروز هنگامی رخ می‌دهد که رسوبات پلاک سفت شده و رگ‌ها را تنگ می‌کند. این تنگی باعث افزایش خطر ابتلا به حمله قلبی و سکته مغزی می‌شود.

دستورالعمل های اخیر متخصصان انجمن قلب آمریکا در حال حاضر بر روی خطر کلی بیماری‌های قلبی، به جای نتایج فردی کلسترول تمرکز می‌کنند. سطح کلسترول تام، LDL و HDL همراه با عوامل مختلف دیگر، گزینه های درمانی مناسب را برای تعیین می کند

تفاوت میان LDL  و  VLDL چیست؟

تفاوت اصلی بین LDL  و  VLDL در این است که آن‌ها دارای درصدهای مختلفی از کلسترول، پروتئین و تری گلیسیریدها هستند که لیپوپروتئین را تشکیل می‌دهند.  VLDL حاوی تری گلیسیریدهای بیشتری است. ولی LDL حاوی کلسترول بیشتری است.

VLDL و LDL هر دو از انواع کلسترول بد شناخته می شود. در حالی که بدن شما نیاز به عملکرد کلسترول و تری گلیسیرید دارد، اما وجود بیش از حد آنها می تواند موجب تنگ شدن شریان ها شود. این تنگی می تواند خطر بیماری های قلبی و سکته را افزایش دهد.

آزمایش VLDL و  LDL

بیشتر افراد سطح ال دی ال خود را در طی یک معاینه معمول بدنی آزمایش می‌کنند. LDL معمولا به عنوان بخشی از آزمون کلسترول مورد آزمایش قرار می گیرد. انجمن قلب آمریکا توصیه می‌کند همه افراد بالای 20 سال، کلسترول خود را هر 4 تا 6 سال بررسی کنند، تا خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی بالا قابل پیشگیری و درمان باشد، اگر سطح کلسترول بیشتر باشد باید مورد پیگیری قرار گیرد.

هیچ آزمایش خاصی برای کلسترول VLDL وجود ندارد، VLDL معمولا بر اساس میزان تری گلیسرید شما تخمین زلیده می شود. تری گلیسرید نیز معمولا با آزمایش کلسترول بررسی می‌شود. بسیاری از پزشکان محاسباتی را انجام نمی‌دهند تا سطح VLDL تخمینی خود را پیدا کنند. مگر اینکه بیماری به طور خاص شرایط زیر را داشته باشد:

  • وجود عوامل خطر بیماری قلبی عروقی
  • برخی از شرایط کلسترول غیر طبیعی
  • ابتدای بیماری‌های قلبی

عوامل خطرناک بیماری قلبی عروقی عبارتند از:

  • افزایش سن
  • افزایش وزن
  • ابتلا به دیابت یا فشار خون بالا
  • سابقه خانوادگی بیماری قلبی عروقی
  • سیگار کشیدن
  • عدم فعالیت بدنی منظم
  • رژیم غذایی ناسالم (درصورت پر چرب بودن غذا، و مصرف سبزیجات و فیبر کم)

چگونه سطح VLDL و LDL را پایین بیاوریم؟

راهکارهای کاهش سطح VLDL و LDL در بدن یکسان هستند. این استراتژی‌ها عبارتند از:

  • فعالیت بدنی را افزایش داده و غذاهای سالم و متنوعی مصرف کنید
  • ترک سیگار و کاهش مصرف الکل نیز می تواند مفید باشد

توصیه‌های پایانی

آجیل، آووکادو  جو دوسر و ماهی سرشار از اسیدهای چرب امگا 3 مانند ماهی قزل آلا را میل کنید. از مصرف زیاده از حد چربی‌های اشباع شده که در غذاهایی مانند گوشت گاو ، کره و پنیر وجود دارد خودداری کنید و حداقل 30 دقیقه در روز ورزش کنید.

تهیه و تدوین: elmevarzesh.com

مترجم: نفیسه هاتف