تخم مرغ غذایی شگفت انگیز است و دلیل خوبی هم دارد؛ تخم مرغ یکی از مغذیترین غذاهای موجود روی کرهی زمین است که منبع سرشاری از پروتئین با کیفیت است. در واقع پروتئین تخم مرغ معمولاً معیاری استاندارد برای تعیین مقدار پروتئین سایر غذاها است. اما بحث بر سر اینکه برای بدنسازی سفیده تخم مرغ بخوریم یا زرده تخم مرغ همچنان جنجال بر پا می کند 🙂
ارزش بیولوژیکی پروتئین تخم مرغ، 100 درصد است که در مقایسه با پروتئین گوشت گوساله که ارزش بیولوژیکی آن، 80 درصد است، اصلاً جای تعجب نیست که تخم مرغ، پروتئینی با کیفیت بالا تلقی شده و بسیار ارزشمند باشد.
تخم مرغ از جهت اینکه بدن چقدر میتواند پروتئینشان را هضم و از آنها استفاده کند، از گوشت گوساله جلوتر است. برخی از افراد به جای اینکه تخم مرغ را به صورت کامل مصرف کنند، فقط سفیدهی آن را میخورند. دلیلشان هم این است که سفیده تخم مرغ حاوی پروتئین بوده اما کم کالری است چون دارای چربی که به طور طبیعی در تخم مرغ وجود دارد نیست.
تولید پروتئین در عضلات با خوردن زرده و سفیده تخم مرغ
مطالعهای جدید که در نشریهی آمریکایی Nutrition منتشر شده، اثرات تخم مرغ کامل بر پروتئین سازی عضلات را در برابر سفیده تخم مرغ مورد بررسی قرار داد. محققان از 10 مرد جوان که تمرینات مقاومتی انجام میدادند خواستند یک تمرین مقاومتی انجام دهند و سپس بعد از تمرین، عدهای از این افراد، تخم مرغ کامل مصرف کردند و عدهای نیز تنها سفیده تخم مرغ خوردند. سپس خون این افراد آزمایش شد و از عضلاتشان نمونه گیری انجام شد تا تولید پروتئین در عضلات بعد از خوردن تخم مرغ ارزیابی شود.
چیزی که دانشمندان دریافتند این بود که لوسین مشتق شده از تخم مرغ، که یک اسید آمینهی مهم برای پروتئین سازی عضلات است، بعد از خوردن سفیده تخم مرغ، نسبت به بعد از خوردن تخم مرغ کامل، سریعتر وارد جریان خون شد. اما تولید پروتئین در عضلات بعد از خوردن تخم مرغ کامل، بیشتر از خوردن سفیده تخم مرغ بوده است. این واقعیتی است که با وجود یکسان بودن مقدار پروتئین در هر وعده، ثابت شد.
دست کم در این مطالعه، تخم مرغ کامل بیشتر از سفیده تخم مرغ توانسته بود تولید پروتئین در عضلات را افزایش بدهد، با وجود اینکه لوسین وارد شده در خون از طریق سفیده تخم مرغ، سریعتر بود.
چرا چنین اتفاقی میافتد؟
سفیده تخم مرغ فقط پروتئین است، در حالیکه تخم مرغ کامل در زردهی خود، چربی دارد. در واقع زرده تخم مرغ، حدود 4.5 گرم چربی دارد. تخم مرغ کامل با زردهی دست نخورده، مغذیتر است زیرا بسیاری از مواد مغذی تخم مرغ در زردهی آن وجود دارد. اما سفیده تخم مرغ دارای کلسیم، منیزیم، پتاسیم، سلنیوم و اسید فولیک نیز هست، بنابراین اینطور نیست که غیر از پروتئین، چیزی نداشته باشد. تفاوت اصلی زرده و سفیده تخم مرغ این است که، سفیدهی آن هیچ چربی ندارد.
مصرف زرده تخمه مرغ و بدنسازی
دانشمندان، در واقع انتظار دیگری داشتند. تصور بر این بود که چربی موجود در تخم مرغ کامل، سرعت هضم پروتئین را کاهش داده و کمتر از سفیده تخم مرغ، تولید پروتئین در عضلات را تحریک میکند، اما عکس این تصور را مشاهده کردند.
دلیلش مشخص نیست و این امکان وجود دارد که مربوط به چربی تخم مرغ باشد. همچنین یادآوری میکنیم که این تنها مطالعهای است که تا کنون در این مورد انجام شده و تنها روی 10 مرد صورت گرفته است. بنابراین هنوز زود است که بگوییم از نظر تولید پروتئینهای جدید عضله، تخم مرغ کامل نسبت به سفیدهی آن ارجحیت دارد.
البته در یک تحقیق دیگر گزارش شده است که پس از ورزش، خوردن تخم مرغ کامل (سفیده و زرده) در مقایسه با سفیده تخم مرغ سنتز پروتیین بیشتری را در عضلات ایجاد می نماید، پس یعنی مصرف زرده تخمه مرغ و بدنسازی مناسب هم هستند. (fasebj.org).
تفاوت رنگ پوسته ی تخم مرغ در کیفیت و ارزش غذایی آن نقشی ندارد
دلایل ممکن زیادی برای ترجیح دادن تخم مرغ کامل به سفیدهی آن وجود دارد. همانطور که گفته شد، تخم مرغ کامل دارای ویتامینها و مواد معدنی بیشتری نسبت به سفیدهی آن است. هر چند سفیده تخم مرغ حاوی مقداری ویتامین و مواد معدنی است، اما ریبوفلاون، ویتامین B12، آهن و تنها مقدار کمی ویتامین D است.
ضمناً تخم مرغ کامل دارای عنصر دیگری است که شبیه ویتامین B بوده و کولین نامیده میشود؛ کولین برای سلامت مغز مهم است. بعلاوه چربی تخم مرغ، باعث تاخیر در حرکات سیستم گوارشی میشود، بنابراین قند خون کم شده و انسولین ناگهان زیاد میشود.
این، اتفاق مهمی است زیرا معمولاً افزایش انسولین متعاقباً افت انرژی را به دنبال دارد که باعث احساس خستگی و گرسنگی میشود. بنابراین تخم مرغ کامل، منبعی پیوسته از انرژی در اختیارتان میگذارد تا حتی بعد از پایان تمریناتتان هم، انرژی داشته باشید.
در یک مطالعه کوچک در سال ۲۰۱۷ که شامل ۱۰ مرد بود، شرکت کنندگان بلافاصله پس از تمرین مقاومتی یک وعده غذایی حاوی تخم مرغ کامل یا سفیده تخم مرغ دریافت کردند، حتی با وجود اینکه تمام وعدههای غذایی دارای مقادیر یکسان پروتئین بودند، وعدههای غذایی تخم مرغ کامل نسبت به وعدههای محدود به سفیده آن، منجر به رشد عضلانی بیشتر گردید.
خوردن تخم مرغ و کاهش وزن
یک ویژگی متمایز دیگر تخم مرغ، ارزش سیر کنندگی بالای آن است. در سال 2008، مطالعهای نشان داد افراد دچار اضافه وزنی که برای صبحانه، تخم مرغ خورده بودند، نسبت به آنهایی که صبحانههای دیگری خورده بودند، 65 درصد بیشتر وزن کم کردند.
مطالعهی دیگری نیز نشان داد تخم مرغ، دارای شاخص سیر کنندگی 50 درصد بیشتر از همان مقدار غلات صبحنه یا نان سفید است. اگر سعی دارید از چربیهایتان کم کنید، صبحانهای که شامل تخم مرغ باشد برایتان بهتر از یک کاسه غلات صبحانهی پُرکربوهیدرات، نان بیگل یا مافین است.
جذب پروتئین تخم مرغ پخته توسط بدن 91 درصد و تخم مرغ خام 51 درصد یعنی در حدود 2 برابر بیشتر میباشد.
چرا زرده تخم مرغ برای بدنسازی خوب نیست؟
یکی از سوالاتی که خیلی مطرح شده ناشی از یک تصور غلط است، همانطور که در مطلب توضیح دادیم، زرده تخم مرغ بد نیست، اما به دلیل ویژگی آن محدودیتهای هم دارد. تخم مرغ کلسترول بالایی دارد؛ دلیل اصلی مضر دانستن زرده تخم مرغ هم کلسترول بالای آن است. در سال ۱۹۶۱، انجمن قلب آمریکا مصرف روزانه کلسترول را محدود کرد. بنابراین بسیاری از سازمانهای بهداشتی در سراسر جهان هم همین کار را کردند. طی چند دهه بعد، مصرف تخم مرغ در سراسر جهان کاهش یافت.
اگرچه ممکن است منطقی به نظر برسد که مصرف کلسترول نیز میزان آن را در خون افزایش دهد، اما در واقع اینطور نیست. از آنجایی که کبد کلسترول زیادی تولید میکند؛ خوردن غذاهایی مانند تخم مرغ باعث کاهش تولید کلسترول در کبد میشود و برعکس، اگر کمتر تخم مرغ بخورید، کبد شروع به تولید بیشتر میکند.
در واقع، حفظ سطح مناسب کلسترول برای بدنسازی ضروری است. کلسترول یکی از اجزای تستوسترون است و برای عضله سازی بسیار مفید است.
جمع بندی
تخم مرغ کامل و سفیدهی آن هر دو، منابع عالی پروتئین هستند، اما با خوردن تخم مرغ کامل می توانید مواد مغذی فراتر از پروتئین هم به بدنتان برسانید. سفیدهی تخم مرغ، ویتامین و مواد معدنی خاصی ندارد، مخصوصاً ویتامین B12، ریبوفلاون، آهن و ویتامین D.
ضمناً سفیدهی تخم مرغ، کولین ندارد. حتماً تعجب میکنید اگر بدانید تخم مرغ کامل حاوی کاروتنوئید، زیاکسانتین و لوتئین نیز هست که می تواند احتمال تباهی لکه زرد ناشی از بالا رفتن سن را کاهش بدهد.
ضمناً مطالعهای جدید نشان داده که خوردن تخم مرغ به صورت کامل میتواند تولید پروتئین در عضلات را بیشتر کند. بیشتر اوقات افراد به سراغ نوشابههای پروتئینی و سایر منابع فرآوری شدهی پروتئین میروند در حالیکه میتوانند به راحتی با تخم مرغ آب پز، یک اسنک فوری سرشار از پروتئین تهیه کنند.
منصفانه نیست که فقط سفیدهی تخم مرغ را مصرف کنید تنها به این دلیل که کم کالری است یا چربی و کلسترول ندارد. مقدار چربی موجود در تخم مرغ، متعادل است. ضمناً شواهدی وجود ندارد که نشان دهد خوردن روزانه یک یا دو عدد تخم مرغ، ریسک بیماریهای قلبی و عروقی را بالا ببرد.
ترجمه و تعدیل: elmevarzesh.com


تخم مرغ رو قبل از ورزش مصرف کنیم یا بعد ورزش؟
کلا یه چیزی در نظر بگیرید، شما باید به طور مستمر در هر وعده به بدن پروتئین برسونید، این دیگه مکمل نیست که قبل و بعد تمرین باشه، در همه وعده ها باید پروتئین باشه، حالا تخم مرغ بشه یا هر منبع دیگه ای
با سلام و تشکر از مطالب بسیار خوبتون
می خواستم بدونم مدت زمان جذب و هضم تخم مرغ چقدر می باشد ؟ مثلاً گفته شده که پروتئین وی 20 تا 30 دقیقه طول می کشه تا جذب بدن بشه . می خواستم بدانم که تخم مرغ چقدر طول می کشه ؟
سلام، هضمش بین 45 دقیقه تا یک ساعت اما فکر کنم کل پروسه هضم و جذب حدود 4 ساعت
سلام نظرتون رو در مورد رژیم وگن میخواستم بدونم آیا برای سلامتی بهتر نیست رژیمی بر پایه گیاه خواری داشته باشیم؟ با تشکر.
سلام، مطلق نیست، مزایا و معایب خودش رو داره، در کنار مزایا یه سری دردسرهای تغذیه ای و معایب هم داره
سلام .من بدنسازی (با وزن بدن بدون استفاده از دمبل)کار میکنم .بعد از تمرین که نهایتا ۳۵ دقیقه طول میکشه ، ۲ عدد تخم مرغ و یک سیب زمینی ابپز شده میخورم .ایا خوردن این مقدار برای ساخت عضله کافیست؟
سلام نیما جان، این سوال رو در لینک زیر پرسیده بودی جواب دادیم
https://www.elmevarzesh.com/best-timing-and-amount-of-protein-intake/
سلام. من بدنسازی کار میکنم ۴ روز در هفته و بعد تمرین ۴ عدد تخم مرغ کامل مصرف میکنم میخواستم بدون مصرف ۴ عدد برام مضره یا نه
سلام؛ مطلب رو بخونید توضیح در مطلب هست
هرچی گشتم نبود قربان نمیشه خودتون بگین؟
اکثر تحقیقات با احتیاط راجع بهش گفتن، در تحقیقات 70 درصد آزمودنی ها مشکلی براشون نداشته و 30 درصد دیگه که حالا بیماری زمینه ای یا خصوصیات فیزیولوژیکی متفاوتی داشتن مشکل ایجاد کرده. تا 3 زرده جای نگرانی نداره، اما بهترین کار این هست که یک ماه این روال رو دنبال کنید و بعد آزمایش خون بدید وضعیت کلسترول رو چک کنید، اگر اوکی بود با رعایت احتیاط مشکلی نیست
بسیار عالی کامل و مفید بود
خداقوت میگم به تیم حرفه ای و درجه یک علم ورزش امیدوارم جایگاهی اصلی شما هرچه زودتر باز و نتایج زحمات و دست رنجتان رو هرچه زودتر محقق بشه
سلام؛ خیلی ممنونن از لطف تون
اگ زرده روزی دوتا مصرف شه باعث بالا رفتن چربی خون و ممکن هست ک باعث بیماری های دیگ بشه؟
سلام، نه مشکلی نداره
خودم مدت چند ماه هفته ای 8 تا 10 عدد زرده تخم مرغ استفاده میکردم و هیچ مشکلی نداشتم…البته ورزش به صورت منظم هم انجام میدادم
سلام .بسته به میزان سلامت بدن فرد .سوخت ساز و وزن و حرفه ایی بودن و نبودن .میشه با رعایت احتیاط تخمین زد که وزنه زیر ۱۰۰ کیلوگرم بیشتر از روزی ۲ زرده به هیچ عنوان مصرف نکنن .برای حصول اطمینان بیشتر به دکتر تغذیه مراجعه فرمایید.
salam age masrafe qaza va protien ba carbohydart ziyad bashe va tamrinat ham ziyad bashe intori hich moshkeli be vojod nmiyad ya hanoz ham bazi chiza hast ke moshkel saz bashan ?
سلام، بستگی به شرایط ورزشکار داره، کسی که می خواد وزن کم کنه طبیعتاً نباید به این صورت تغذیه داشته باشه اما برای ورزشکاری که مقوله وزن مهم نیست، مشکلی نداره
من هر روز صبح 2 زرده مصرف میکنم .
از انجایی که یکسری تقیقاتی علمی خواندم نوشته بود در بعد تمرین زرده کسانی خوردن سنتز پروتئین بیشتری تولید میکنه اینا و بهتر بود از طرفی هم میگن بعد تمرین چربی نباس باشه حالا این 5 گرم زرده که چربی داره باعث دیرتر جذب شدن میشه ولی گفت پایدار تر سنتز تولید میکنه اینا نظر شما چیه ایا 1 زرده هم بعد تمرینم مصرف کنم ؟یا نه
سلام، مسعود عزیز، بعد از تمرین، یک ساعت فرصت برای تغذیه هست، یعنی شما فرض کنید اگردقیق یک ساعت بعد از اون بدن رو تغذیه کنید با پروتئین و .. بازم مشکلی نیست، بنابراین مصرف این مقدار زرده مشکل ساز نیست کما اینکه سنتز پروتئین پایدارتر باشه
سلام و خسته نباشید، یه سوال داشتم از محضرتون، همسرم دوره جدید بدن سازیشون رو شروع کردن، می خواستم بدونم سفیده تخم مرغ به صورت خام مضر هست اگه مصرف کنن؟
سلام، در برخی منابع گفته شده ضرر چندانی نداره، در منابع دیگه گفته شده خام نباشه بهتره، و چون ایشون بدنساز کار می کنن، به صورت آبپز مصرف کنند بهتره
با سلام و خسته نباشید . من 18 سالمه و بدنم متابولیسم خیلی بالایی داره و اصلا حجم عضلانی بدست نمیارم . می خواستم بدونم برای رفع این مشکل چیکار باید بکنم ؟
با تشکر.
سلام، افزایش میزان وحجم وعده های غذایی یا استفاده از مکمل های غذایی می تونه مفید باشه
سلام خسته نباشید سوالی داشتم بگید ممنون میشم ?!من هشتاد وپنج کیلو وزنمه به نظرتون در روز چن تا تخم مرغ بخورم تاثیر بیشتری دارد ورزش هم حرفه ای دنبال میکنم…آیا تخم مرغ و فیله بهتر از مکمل نیست???
سلام، اگر تمرین دارید به ازای هر کیلو وزن بدن به 2 گرم پروتئین نیاز دارید، این میزان باید از منابع مختلف دریافت بشه نه صرفا یک منبع، اگر هم بتونید همه نیاز رو که چیزی حدود 170 گرم پروتئین در 24 ساعت هست رو با تغذیه جذب کنید می تونه مفیدتر باشه، یکی از فواید مکمل فراهم بودن همه اسیدهای آمینه و زود جدب بودنش هست
برا کسی که ورزش بدنسازی کار میکنه خوردن چندتا سفیده تخم مرغ یا زرده مناسب است ؟
یجا خوندم نوشته بود 4 تا 5 سفیده و فقط یک زرده در روز
سلام، در مطلب میزان مصرف زرده رو گفته اما برای سفیده ببینید، شما باید میزان پروتئین مورد نیاز بدن تون رو ملاک قرار بدید که چقدر هست، چه میزان از اون با مواد غذایی حاوی پروتئین تأمین میشه و شما باید چه مقدار رو مثلاً از سفیده تأمین کنید
باسلاممنمیخاستمببینمبدنسازیدرقدتاثیردارهیانه
سلام، مطلب زیر و توضیحش دادیم
آیا بدنسازی باعث کوتاهی قد میشود و قد را میسوزاند؟
1 موردی یادم امد که بسیار مهم هست تجربم رو در اختیار کاربران شما بذارم
بنده ازمایش کلی دادم و اماتور هستم خواستم ببینم با این مقدار پروتئین ( منظورم 2/5 اللی 3 گرم به اعضا وزن ) که بالا هست ببینم رشد عضلات بیشتری دارم یا فرقی نمیکنه
ازمایش دادم دیدم نه تنها رشد بیشتری پروتئین زیاد نداره بلکه اسیب به کلیه و کبدم زد یعنی انزیم های کلیه منو از جمله کراتنین و اوره رفت بالا و دکتر تمام ازمایش کل منو دید البته به چندین دکتر متخصص نشون دادم همشون گفتن شما هیچگونه مشکل کلیوی نداری و فقط پوشت قرمز زیاد میخوری بغیر اون شما پروتئین زیادی میخوری که بار فشار اضافی هست روی کلیه و کبدت خلاصه برنامه غذایی رو اصلاح کردم خواستم بگم دوستان گول نخورید پروتئین بالا زیاد برسانید هیچ رشدی برای فرد طبیعی کار ها و اماتور ها نداره و با 2 گرم همونی که علم برای عموم گفته بسیار مناسب هست و بنده رو این مقدار اوردم و مجدد ازمایش دادم مشکلم حل شد .
خواستم این اطلاعات تجربه رو بگم دوستان فکر نکند پروتئین زیاد باس برسانند تا عضله بیشتری بدست بیارند همچین چیزی نیست حتی من از چند مربی که پرسیدم گفتند ما خودمون با این سابقه و فعالیتی که بیشتر از تو داریم 1/5 تا 2 میرسانیم به هر حال امیدوارم مفید بوده باشه.
سلام؛ مسعود عزیز ممنون بابت اینکه تجربه تون رو در اختیار ما گذاشتید
درود بسیار مطلب خوبی بود بنده هر روز صبح 2 زرده مصرف میکنم ایا لازم هست در بعد تمرینم 1 زرده مصرف کنم ؟البته گفته شده که باعث دیرتر وارد شدن به جریان خون میشه ولی …
مسعود عزیز، شما ورزشکار هستید و باید میزان پروتئین مورد نیاز خودتون رو بدونید، بر اساس اون مقدار مواد غذایی که مصرف می کنید باید پروتئین اون رو محاسبه کنید و در وعده ها تقسیم کنید. بشخصه من باشم سعی می کنم در روزهای تمرین مصرف کنم و در روزهای غیر تمرین دو زرده رو مصرف کنم. اما همانطور که گفتم مشخص بودن میزان پروتئین بعد از تمرین بر اساس گرم، مشخص می کنه شما لازم هست زرده رو هم مصرف کنید یا نه